توضیحات
نحوه عملکرد کربن اکتیو در تصفیه آب
-
جذب سطحی (Adsorption)
-
مکانیزم اصلی عملکرد کربن فعال، جذب سطحی است، نه جذب حجمی.
-
مولکولهای آلی، کلر، بو و طعم نامطبوع از طریق نیروهای واندروالسی یا پیوندهای شیمیایی ضعیف، روی سطح متخلخل کربن جذب میشوند.
-
سطح ویژه بالا (تا 1500 m²/g) باعث میشود مقادیر زیادی از مواد آلاینده روی سطح کربن باقی بمانند.
-
فیلتر مکانیکی (تا حدی)
-
در مدلهای گرانولی یا بلاکی، ذرات معلق نیز تا حدی بهصورت فیزیکی فیلتر میشوند، ولی کارکرد اصلی همان جذب سطحی است.
-
تبدیل کلر آزاد (کلرزدایی)
-
کربن اکتیو کلر آزاد را بهصورت شیمیایی تجزیه میکند:
چرخه عملکرد و نیاز به تعویض
-
کربن اکتیو بعد از مدتی اشباع میشود و دیگر توان جذب ندارد.
-
در این حالت ممکن است آلایندهها از فیلتر عبور کنند یا حتی دوباره وارد آب شوند (Desorption).
-
در سیستمهای خانگی، فیلتر کربن معمولاً هر 6 ماه یک بار باید تعویض شود (بسته به مصرف و کیفیت آب(.
نکات مهم در استفاده از کربن اکتیو
-
همیشه قبل از ممبران اسمز معکوس نصب شود تا از آسیب کلر به ممبران جلوگیری کند.
-
آب عبوری باید شفاف باشد؛ ذرات معلق زیاد، منافذ کربن را میبندد.
-
دمای آب باید متعادل باشد (معمولاً زیر 45 درجه سانتیگراد).
-
اگر کربن بلاک (Carbon Block) استفاده میشود، عملکرد آن در حذف ذرات بهتر است ولی افت فشار بیشتری ایجاد میکند.
مراحل استفاده از کربن در فرآیند تصفیه آب
-
پیشتصفیه
-
کاربرد: حذف کلر، بو، طعم، مواد آلی محلول و ترکیبات آلی فرّار (VOC)
-
محل نصب: قبل از فیلترهای حساس مانند ممبران اسمز معکوس (RO) یا رزین تبادل یونی
-
دلیل: کلر میتواند به ممبران آسیب بزند؛ کربن آن را از بین میبرد.
-
جایگاه در سیستم تصفیه
-
در دستگاههای خانگی 6 یا 7 مرحلهای:
-
مرحله سوم معمولاً کربن بلاک (Carbon Block) یا GAC است.
-
قبل از آن، فیلتر الیافی (PP) برای حذف گلولای و ذرات معلق استفاده میشود.
-
-
در سیستمهای صنعتی:
-
درون یک فیلتر ستونی بزرگ (Carbon Filter Vessel) با بستر GAC قرار داده میشود.
-
معمولاً پس از فیلتر شنی و قبل از ممبران.
-
-
نحوه استفاده در سیستمهای مختلف
نوع سیستم |
نحوه استفاده از کربن اکتیو |
نوع کربن |
تصفیه آب خانگی |
داخل هوزینگ مرحله 2 یا 3 قرار میگیرد |
بلاک یا گرانولی |
تصفیه آب صنعتی |
درون ستونهای تحت فشار (Steel/FRP) پر میشود |
گرانولی (GAC) |
تصفیه فاضلاب |
به صورت دوغابی یا در ستونها برای جذب COD/BOD |
پودری (PAC) یا گرانولی |
تصفیه شهری (شهرداریها) |
در مخازن بزرگ یا با ترکیب روشهای دیگر |
پودری (PAC) |
نکات مهم در استفاده از کربن در تصفیه آب
-
شستوشوی اولیه (Backwash و Rinse)
-
مخصوصاً در سیستمهای صنعتی برای حذف ذرات آزاد قبل از ورود آب تصفیهشده به سیستم.
-
-
پیشفیلتراسیون مناسب ضروری است
-
چون ذرات معلق، منافذ کربن را مسدود کرده و کارایی آن را کاهش میدهند.
-
-
افت فشار را در نظر بگیرید
-
بهویژه در کربن بلاک، ممکن است جریان آب کاهش یابد.
-
-
آلودگی میکروبی
-
کربن مکان خوبی برای رشد باکتریهاست؛ در سیستمهای بزرگ باید از کلرزنی، UV یا ازن استفاده شود.
-
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.